In het kort
- De moeheid bij een leverziekte is zwaar en gaat niet weg met rust. Veel mensen ontdekken hun leverziekte pas als die al ver is.
- Mensen met een vervette lever krijgen vaak het oordeel dat ze te veel drinken, ook als dat niet klopt. Volgens Willemse verdien je ook respect en zorg als alcohol wel de oorzaak is.
- Darmbacteriën van mensen met NASH maakten na een suikerrijke maaltijd veel meer alcohol dan die van gezonde mensen. De lever breekt die alcohol direct af en werkt daardoor op volle toeren.
- Na een week antibiotica was die alcoholproductie bijna verdwenen. Dat bewijst dat de bacteriën de bron zijn, nog niet dat ze de leverziekte veroorzaken.
- Suikerrijke dranken zoals cola zijn brandstof voor deze bacteriën. Nieuwdorp vraagt zijn patiënten daarom wat ze op een dag drinken.
Waar het over gaat
José Willemse, directeur van de Nederlandse Leverpatiënten Vereniging, vertelt welke klachten ze het vaakst hoort. Bovenaan staat een zware moeheid waar je niet van opknapt als je even op de bank ligt; veel mensen worden al doodmoe wakker. Bij leverziekten van de galwegen komt daar jeuk bij waar geen crème tegen helpt. En veel mensen horen pas laat dat ze een leverziekte hebben.
Daarna gaat het over het stigma. Mensen bellen haar huilend op. Het eerste wat ze zeggen is: maar ik drink helemaal niet. Vrienden reageren met 'ik wist niet dat jij zoveel dronk', en sommigen noemen hun ziekte daarom liever een auto-immuunziekte. Willemse vindt dat niet drinken gewoon oké moet worden, en dat je ook respect en zorg verdient als alcohol wel de oorzaak is. Het nieuwe onderzoek neemt bij patiënten een deel van het schuldgevoel weg.
Als alcohol wel de oorzaak is van je leverziekte, ook dan verdien je gewoon respect en aandacht en zorg.
Internist Max Nieuwdorp noemt NAFLD (nu MASLD) een complicatie van overgewicht en diabetes. Bij sommige mensen blijft het bij vet, bij anderen ontstaan littekens en uiteindelijk cirrose. Stijn Meijnikman legt uit dat een patholoog onder de microscoop geen verschil ziet tussen leververvetting door drinken en leververvetting zonder drinken. Dat darmbacteriën alcohol maken, is al sinds 1953 bekend.
In het BARIA-onderzoek kregen mensen die een maagverkleining ondergingen eerst een suikerrijke drank. Wie leververvetting had, maakte meer alcohol, en in de poortader (het bloedvat van darm naar lever) was de hoeveelheid veel hoger dan elders. Een Antwerpse groep vond hetzelfde. Daarna gaf Meijnikman tien mensen met NASH en tien gezonde vrijwilligers een middel dat de afbraak van alcohol in de lever tijdelijk remt. Iedereen bleek wat alcohol te maken, de NASH-patiënten veel meer; één deelnemer mocht daarna niet autorijden. Na een week antibiotica was de alcoholproductie vrijwel weg. De bacteriën die het meeste maakten waren melkzuurbacteriën en streptokokken in de dunne darm.
Nieuwdorp zegt er eerlijk bij wat nog niet bewezen is: dat deze alcohol de ziekte ook echt veroorzaakt. Erfelijkheid speelt waarschijnlijk mee. Wat je wel kunt doen, is de bacteriën minder brandstof geven: veel van zijn patiënten drinken cola in plaats van water. Een behandeling gericht op darmbacteriën, zoals poeptransplantatie in capsules, is nog jaren weg.
Alleen toen zagen we bijna geen alcohol meer. Dat was een complete flatline.
Drinkt u anderhalf liter water? Zeggen ze, nee, niet water, maar wel cola. Dat zijn de dingen die je niet moet doen.
Wat je hiermee kunt
- Drink water in plaats van cola, vruchtensap en andere suikerhoudende dranken. Ook de Nederlandse richtlijn MASLD/MASH raadt aan om suiker uit frisdrank en sap te beperken.
- Heb je een vervette lever, laat alcohol dan zoveel mogelijk staan. De richtlijn raadt het sterk af, ook als je leververvetting niet door drinken komt.
- Voel je je veroordeeld of wil je ervaringen delen? De Nederlandse Leverpatiënten Vereniging (leverpatientenvereniging.nl) geeft informatie en brengt je in contact met anderen.
Bron
Deze samenvatting schreef vetlever.nl op basis van de volledige aflevering. Citaten zijn letterlijk, de rest staat in onze eigen woorden. Het hele gesprek hoor je bij de makers.
